పాంచరాత్రమంటే ఐదు రాత్రులనే కదా అర్థం !
........................................
పాంచరాత్ర ఆగమం వైష్ణవ ఆరాధనా సంప్రదాయంలో అత్యంత ప్రాచీనమైన, అధికారికమైన ఆగమ శాస్త్రం. ఆగమం అంటే భగవంతుడు స్వయంగా ఉపదేశించిన ఆరాధనా విధానాల సమాహారం. దీన్ని భగవాన్ విష్ణువే నారదునికి తర్వాత బ్రహ్మకు ఉపదేశించాడని నమ్మకం. పాంచరాత్ర అంటే ఐదు రాత్రులు. విష్ణువు ఐదు రాత్రులు తపస్సు చేసి జీవుల ఉద్ధరణకు ఈ శాస్త్రాన్ని బోధించాడని పురాణాలు చెబుతాయి. ఈ ఐదు రాత్రులు జ్ఞానం, యోగం, క్రియ అనే కర్మాచారం, చర్య అనే ప్రవర్తన, భక్తి అనే ఐదు విభాగాలకు ప్రతీక.
పాంచరాత్ర ఆగమంలో 200 కి పైగా సంహితలు ఉన్నాయి. సంహిత అంటే సంకలనం లేదా సేకరణ గ్రంథాలు. వాటిలో ప్రధానమైనవి సాత్వత సంహిత, పౌష్కర సంహిత, జయాఖ్య సంహిత, అహిర్బుధ్న్య సంహిత, లక్ష్మీతంత్రం. అహిర్బుధ్న్య సంహితలో అహి అంటే సర్పం, బుధ్న్య అంటే ఆధారం, అంటే శేషుని సంబంధమైనది. లక్ష్మీతంత్రంలో లక్ష్మీ దేవి సంబంధిత తంత్ర గ్రంథం. ఈ సంహితల్లో భగవంతుని తత్వం అనే దైవిక సత్యం, మంత్రశాస్త్రం, ఆలయ నిర్మాణం, ప్రతిష్ఠ అనే విగ్రహంలో దైవ సన్నిధి స్థాపన, పూజా విధానం, ఉత్సవాలు, యోగం, తపస్సు అన్నీ వివరంగా ఉన్నాయి.
పాంచరాత్రం విష్ణువును పరమాత్మగా, సర్వశక్తిమంతునిగా భావిస్తుంది. విష్ణువు ఐదు రూపాల్లో వ్యక్తమవుతాడు. పరం అంటే ఉత్తమైన, సర్వోన్నతమైన శాశ్వత రూపం, ఇది వైకుంఠంలో ఉంటుంది. వ్యూహం అంటే సమూహం లేదా వ్యవస్థీకరణ, సృష్టి, స్థితి, లయ కోసం వాసుదేవ, సంకర్షణ, ప్రద్యుమ్న, అనిరుద్ధ అనే నాలుగు రూపాలు ఇందులో ఉంటాయి. విభవం అంటే అవతారాలు లేదా ప్రాదుర్భావాలు, రామ, కృష్ణ, నరసింహ మొదలైనవి ఇందులో భాగం. అంతర్యామి అంటే అంతర్ అనే లోపల, యామి అనే నియంత్రకుడు, ప్రతి జీవిలో ఉండే ఆత్మ స్వరూపం ఇది. అర్చా అంటే పూజ్య రూపం, ఆలయాల్లో పూజలందుకునే విగ్రహ రూపం ఇది. పాంచరాత్రం భక్తి మార్గాన్ని ప్రధానంగా చెబుతుంది. జ్ఞానం, కర్మ, యోగం కలిస్తేనే మోక్షం అనే విముక్తి, ఆత్మోద్ధరణ లభిస్తుందని బోధిస్తుంది.
పాంచరాత్ర ఆగమం ప్రకారం ఆలయ నిర్మాణం, విగ్రహ ప్రతిష్ఠ చాలా శాస్త్రీయంగా జరుగుతాయి. వాస్తు శాస్త్రం అనే నిర్మాణ శాస్త్రం ప్రకారం ఆలయం, గర్భగుడి, మండపాలు, గోపురం నిర్మాణానికి కొలతలు, దిశలు నిర్ణయించబడతాయి. బింబలక్షణం అంటే విగ్రహం కొలతలు, భంగిమ అనే భావపూర్వక భంగులు, ఆయుధాలు, అలంకారాలు శాస్త్రం ప్రకారం ఉండాలి. ప్రతిష్ఠలో జీవన్యాసం అనే జీవుని స్థాపన, నేత్రోన్మీలనం అనే కళ్ళు తెరవడం, ప్రాణప్రతిష్ఠ అనే ప్రాణం స్థాపన ద్వారా విగ్రహంలో భగవంతుని ఆవాహన చేస్తారు. ఇది కేవలం రాతి బొమ్మ కాదు, దైవ సన్నిధి అనే భావనను కలిగిస్తుంది.
పాంచరాత్రంలో పూజలు పంచకాలాలుగా విభజించబడ్డాయి. పంచ అంటే ఐదు, కాలం అంటే సమయాలు. అభిగమనం అంటే సమీపించడం లేదా సేవకు సిద్ధమవడం, తెల్లవారుజామున గర్భాలయ శుద్ధి, మేలుకొలుపు, స్నానం ఇందులో ఉంటాయి. ఉపాదానం అంటే సమీపంగా సేకరణ, పుష్పం, నైవేద్యం, తీర్థం సేకరణ ఇందులో చేస్తారు. యోగం అంటే ఏకత్వం లేదా ధ్యానం, అర్చకుడు ధ్యానంలో స్వామిని హృదయంలో ఆవాహన చేసి విగ్రహంలోకి ప్రతిష్ఠించడం ఇది. స్వాధ్యాయం అంటే స్వయంగా అధ్యయనం లేదా పఠనం, వేద మంత్రాలు, విష్ణు సహస్రనామం, దివ్యప్రబంధం పఠనం ఇందులో ఉంటుంది. ఈజ్య అంటే యజనం లేదా పూజ, అర్చన, నివేదన, నీరాజనం, హారతి, మంగళాశాసనం ఇందులో చేస్తారు. ప్రతి ఉపచారం అనే సేవా అంశానికి ప్రత్యేక మంత్రం, ముద్ర అనే చేతి సంజ్ఞలు ఉంటాయి. తులసి, శంఖు, చక్రం, నామం అనే తిలకం పాంచరాత్ర ఆరాధనలో ముఖ్యమైనవి.
పాంచరాత్ర ఆగమంలో బ్రహ్మోత్సవం అనే గొప్ప ప్రధాన ఉత్సవం, రథోత్సవం అనే బండి ఉత్సవం, పవిత్రోత్సవం అనే శుద్ధి ఉత్సవం, ఆళ్వార్ల ఉత్సవాలు ప్రధానం. ఉత్సవ మూర్తిని బయటకు తీసుకువచ్చి గ్రామ ప్రదక్షిణ చేయించడం ద్వారా భగవంతుడు లోకానికి దర్శనమిస్తాడని భావన.
దక్షిణ భారతంలో వైష్ణవ ఆలయాలు రెండు ఆగమాల్లో ఒకదాన్ని పాటిస్తాయి. వైఖానసం వేద మంత్రాలకు ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇస్తుంది, అర్చకుడు విగ్రహాన్ని స్పృశించకుండా దూరం నుంచే అర్చన చేస్తాడు. పాంచరాత్రం తాంత్రిక అనే ఆచార విధానాలు, మంత్ర, భక్తి మిశ్రమం. అర్చకుడు స్వయంగా సేవ చేస్తాడు. తిరుపతి, శ్రీరంగం, అహోబిలం, మేల్కోటె లాంటి పెద్ద ఆలయాలు పాంచరాత్రం పాటిస్తాయి.
పాంచరాత్ర ఆగమం భక్తి ఉద్యమానికి పునాది. ఆళ్వార్లు, రామానుజాచార్యులు, మధ్వాచార్యులు ఈ ఆగమాన్ని ఆధారంగా చేసుకుని భక్తి ప్రచారం చేశారు. ఇది కేవలం పూజా పద్ధతి కాదు, జీవన విధానం. భగవంతునితో ప్రేమ, సేవ, శరణాగతి అనే పూర్తి సమర్పణ ద్వారా మోక్షం పొందవచ్చని బోధిస్తుంది. సంక్షిప్తంగా, పాంచరాత్ర ఆగమం విష్ణు తత్వాన్ని, ఆలయ ధర్మాన్ని, భక్తి మార్గాన్ని శాస్త్రీయంగా, ఆచరణాత్మకంగా వివరించే గ్రంథ సముదాయం. దక్షిణ భారతంలోని చాలా వైష్ణవ దివ్యదేశాల్లో ఇదే ఆగమం ప్రచారంలో ఉంది.
IIసేకరణII
...............జిబి విశ్వనాథ 9441245857 అనంతపురం.
Comments
Post a Comment